2.2 Ruimtelijke ordening
Wat hebben we bereikt
In 2025 werkte de gemeente aan alle gebiedsvisies om keuzes te maken voor ruimtelijke ontwikkelingen. Dit zijn de gebiedsvisie kern Callantsoog, de gebiedsvisie Zuidelijke kernen en de centrumvisie Stad Schagen. Daarbij is de ontwikkelvisie Petten opgeleverd.
Als gemeente maken we deze visies om maatschappelijk en politiek draagvlak te creëren om in een dorp of gebied bepaalde keuzes te maken voor de korte en lange termijn ten aanzien van zaken zoals wonen, werken, parkeren, recreatie, milieu en gezondheid. Een vastgestelde visie vormt een nieuw kader en levert uitgangspunten op die uiteindelijk kunnen worden vertaald in het Omgevingsplan.
Daarnaast werken we op regionaal en nationaal niveau mee aan het Ontwikkelperspectief Noord-Holland Noord, de Omgevingsvisie Noord-Holland en de Nota Ruimte.
Gebiedsvisie zuidelijke Kernen
In 2025 is er volop gewerkt aan de totstandkoming van de gebiedsvisie zuidelijke kernen. In 2025 bestonden de werkzaamheden uit het opstellen van de eerste schetsen, inloopbijeenkomsten, klankbordgroepen, raadbijeenkomsten, doorwerken naar een 80% versie en de terinzagelegging. De visie geeft aan waar we welke ontwikkeling willen, o.a. het uitbreiden van bedrijventerreinen, nieuwe woningbouwplannen, nieuwe groenstructuren en nieuwe wegen. Hiermee geven we helderheid aan initiatiefnemers en inwoners waar we welke ontwikkelingen willen mogelijk maken en waar ook niet. De gebiedsvisie geeft ook richting provincie en andere partijen aan hoe wij als gemeente aankijken tegen ons gebied en waar we naartoe ontwikkelen.
De gebiedsvisie ligt begin 2026 ter vaststelling voor in de gemeenteraad. Na vaststelling van de visie werkt het college aan een omgevingsprogramma, waarin alle uit te voeren werkzaamheden/ontwikkelingen worden voorzien van een planning e.d. om te zorgen voor de uitvoering van de in de visie benoemde ontwikkelingen.
Centrumvisie Schagen
In 2025 is een start gemaakt met de centrumvisie voor de stad Schagen. Het doel is een regionaal aantrekkelijk, economisch relevant en toekomstbestendig centrumgebied te creëren waar mensen graag ondernemen, wonen, werken, winkelen en verblijven. De participatie met interne en externe stakeholders start in de eerste helft van 2026. Eind van dit jaar is de conceptvisie gereed. De besluitvorming in de gemeenteraad vindt in 2027 plaats.
Gebiedsvisie Callantsoog
De gemeenteraad heeft tijdens de werksessie van september inzicht gekregen in de laatste stand van zaken en ontwikkelingen in Callantsoog. De gebiedsvisie, die de naam ontwikkelperspectief Callantsoog heeft, behoeft meer onderzoek alvorens er besluiten genomen kunnen worden. In 2026 wordt hier verder aan gewerkt.
Ontwikkelvisie Petten
Het college heeft de ontwikkelvisie Petten vastgesteld. De ontwikkelvisie geeft een helder beeld van potentiële woningbouwlocaties in Petten en geeft aan in welke vorm en omvang er woningbouw mogelijk is. Om tot uitvoerbare plannen te komen is er vooral voor de grotere complexe projecten een verdiepingsslag nodig waarmee we de potentiële ontwikkellocaties beter in kaart brengen. Deze verdieping is nodig om als gemeente, maar mogelijk ook voor andere initiatiefnemers, het goede gesprek te kunnen voeren met o.a. de provincie Noord-Holland. De resultaten van dit proces zullen uiteindelijk resulteren in een gebiedsvisie voor de kust.
Omgevingsplan
Één van de nieuwe juridische instrumenten onder de Omgevingswet is het omgevingsplan. Sinds de invoering van de Omgevingswet geldt voor het gehele grondgebied van de gemeente Schagen van rechtswege een tijdelijk omgevingsplan. Voor 1 januari 2032 moet het tijdelijke omgevingsplan worden omgebouwd naar één volwaardig omgevingsplan.
Dit is in het door de gemeenteraad in november 2024 vastgestelde transitieplan beschreven. Zo is het gefaseerd uitwerken van het omgevingsplan bepaald. Volgordelijk eerst de kernen, daarna de stad Schagen en als laatste het buitengebied. In 2025 is veel werk verricht in het opstellen van een concept Nota van Uitgangspunten (NvU) inclusief de bijbehorende gebiedsverhalen en kaartmateriaal, als basis voor het omgevingsplan voor de kernen.
Ontwikkelperspectief Noord-Holland Noord
De 17 gemeenten in Noord-Holland Noord, de provincie Noord-Holland en het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier werken samen aan een gezamenlijk koersdocument voor de ruimtelijke ontwikkeling in de regio: het Ontwikkelperspectief Noord-Holland Noord. In 2025 heeft de gemeente deelgenomen aan verschillende werkateliers en daar input geleverd. Dat heeft eind 2025 geresulteerd in een overdrachtsdocument voor de nieuwe colleges. Eind 2026 wordt het Ontwikkelperspectief vastgesteld.
Omgevingsvisie Provincie Noord-Holland
De provincie Noord-Holland vernieuwt de Omgevingsvisie NH2050 om met ‘Regie op de Ruimte’ balans te vinden tussen economische groei, wonen en leefbaarheid. Via participatie waaraan de gemeente deelneemt is meegedacht over richtingen en ambities en wordt toegewerkt naar een ontwerp Omgevingsvisie medio 2026.
Nota Ruimte
De ontwerp Nota Ruimte is de langetermijnvisie van het Rijk op de ruimtelijke inrichting van Nederland en maakt ruimtelijke keuzes voor 2030 en 2050, met een doorkijk naar 2100.
In 2025 is een gezamenlijke zienswijze op de ontwerp Nota Ruimte door de gemeenten in Noord-Holland Noord, de provincie en het hoogheemraadschap ingediend. Het Rijk streeft ernaar de definitieve Nota Ruimte eind 2026 vast te stellen.
Erfgoed
In 2025 is hard gewerkt om de Erfgoedagenda nog in deze raadsperiode aan de raad voor te kunnen leggen. Dat is gelukt en we zijn trots op het resultaat. In de Erfgoedagenda wordt een overzicht gegeven van het brede scala aan activiteiten op het gebied van erfgoed en de verbinding met andere beleidsterreinen.
De Erfgoedagenda is een beleidskader voor 2026-2030 en benadrukt de samenwerking met inwoners, culturele organisaties en ondernemers. Doel is erfgoed te behouden, zichtbaar en beleefbaar te maken en tegelijk in te zetten bij maatschappelijke opgaven zoals woningbouw, energietransitie, klimaatadaptatie en recreatie. De actiepunten in de Erfgoedagenda worden het komende jaar in de Uitvoeringsagenda concreet gemaakt.
Leefbare wijken
We hebben in 2025 oog gehad voor het ontwikkelen van leefbare wijken met voldoende groen, wandelroutes en ruimte voor sport en spel. Auto's krijgen in nieuwe wijken een minder prominente plek dan voorheen. Dit is in 2025 actief ingebracht bij de (uitwerking) van de plannen Muggenburg Zuid /Dirkshorn Noord /Waldervaart Bogtmanweg /Schagen Oost en de gebiedsvisie zuidelijke kernen.
