Bestuurlijke hoofdlijn

In 2025 hebben we op verschillende onderdelen resultaten behaald binnen het Sociaal Domein.  Hiermee is een stevige, sociale basis gelegd om verder uit te bouwen en ontwikkelen in de toekomst. De sociale basis die ervoor zorgt dat iedere inwoner zich thuis voelt in Schagen. 

Onderwijshuisvesting 
In mei 2025 heeft de raad het Integraal Huisvestingsplan (IHP) Kaders 2026-2029 vastgesteld.  In dit plan staat hoe we het onderwijs en onderwijsgebouwen in onze gemeente verder ontwikkelen. Bij de Kadernota 2026 is het geld beschikbaar gekomen dat we hiervoor nodig hebben. In december heeft het college ook het IHP Uitvoering 2026-2029 vastgesteld. Daarmee is duidelijk welke schoolgebouwen de komende jaren worden gebouwd of opgeknapt. Dit gebeurt volgens de afspraken in het Op Overeenstemming Gericht Overleg (OOGO).  

Daarnaast zijn al verschillende plannen uitgevoerd. Zo is de nieuwbouw van school de Zwerm gestart, zijn de 'nood'lokalen geplaatst bij de Julianaschool, is de verhuizing van Viertaal naar het Regius voorbereid en is de Burgemeester de Wildeschool opgeknapt. 

Kunst- en Cultuurbeleid 
In 2025 hebben we ons kunst- en cultuurbeleid opnieuw bekeken en aangepast. Het nieuwe plan laat zien hoe cultuur inwoners verbindt. Ook staat erin dat het belangrijk is voor de positieve gezondheid, om prettig te wonen en om mee te doen in de samenleving. Dit plan is het startpunt voor ons werk voor de komende jaren. In 2026 bepalen we welke activiteiten we precies gaan uitvoeren. Daarnaast is een onderzoek gestart naar een toekomstbestendig cultureel centrum aan de Loet. 

Integrale opgave maatschappelijk vastgoed 
In 2025 hebben we een belangrijke stap gezet in de uitvoering van de integrale opgave maatschappelijk vastgoed. Dit gaat over het beleid voor gebouwen die we als gemeente gebruiken voor bijvoorbeeld sport, cultuur, ontmoeting en ondersteuning. We hebben de eerste stap, het vastgoedbeleid, vastgesteld. Ook zijn we begonnen met het opnieuw bekijken van het accommodatie- en subsidiebeleid. Hierdoor kunnen we ook in de toekomst onze maatschappelijke gebouwen op een duurzame manier gebruiken voor activiteiten binnen onze gemeente. Dit draagt bij aan de positieve gezondheid van onze inwoners en een sterke sociale basis.  

Groenoord 
In 2025 zijn voor project Groenoord belangrijke stappen gezet. De gemeenteraad stemde in met de garantstelling van € 23 miljoen en de toekomstige exploitatie. Daarmee is het project goedgekeurd en financieel zeker gesteld. Tegelijk startten we met de ontwerpfase voor de nieuwe sporthallen en het open sportpark Groenoord. Hiermee komt ons beeld van de toekomst voor een moderne, toegankelijke en duurzame sportomgeving steeds dichterbij. Ook werd er aan de randvoorwaarden gewerkt.

De ecologische onderzoeken zijn klaar. Daardoor is nu duidelijk welke maatregelen nodig zijn om het gebied op een natuurvriendelijke manier te ontwikkelen. Dit is een goede basis voor de verdere uitwerking van de plannen. 

Tot slot hebben we de samenwerking officieel gemaakt door een handtekening te zetten onder de SOK (samenwerkingsovereenkomst) tussen de gemeente Schagen en Stichting SSG. Dit is een belangrijke stap op weg naar het samenwerken met de bouw van de nieuwe sportfaciliteiten. 

Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord-Holland 
Voor de Regiovisie is een plan voor de regio gemaakt. Hierin zijn de acht ambities van de Regiovisie uitgewerkt in projecten die we daarvoor gaan doen. De vier colleges hebben het plan in september vastgesteld, nu kunnen we beginnen met het uitvoeren. Niet alle projecten starten tegelijk. Met het uitvoeren van de Regiovisie dragen we bij aan het uitvoeren van de Hervormingsagenda Jeugd.  

Nationaal programma Vitale Regio's 
Het rapport 'Elke regio telt' laat zien hoe het Rijk in regio’s investeert. Dit rapport is verder uitgewerkt in het 'Nationaal programma Vitale Regio's' (NPVR). Daarbij wordt gewerkt met een aanpak per gebied. Elke regio uit dit rapport, ook de Kop, heeft middelen gekregen om een uitvoeringsagenda te maken. Hier zijn we in 2025 mee begonnen. 

Seniorenbeleid 
In 2025 hebben we een begin gemaakt met het nieuwe seniorenbeleid dat de raad in gang heeft gezet. Dit beleid is gemaakt om senioren te helpen om gezond en zelfstandig te blijven en om mee te doen in de samenleving. Onderwerpen zoals vervoer en het goed organiseren van buurtkamers zijn daarbij belangrijk. Ook in 2026 werken we hier verder aan. Daarnaast hebben we in 2025 binnen de WMO gewerkt aan het toegankelijk en passend houden van de hulp aan inwoners. Daarbij hebben we aandacht voor de vergrijzing binnen het zorglandschap. 

Armoede en eenzaamheid 
In 2025 hebben we gewerkt aan het tegen gaan van armoede en eenzaamheid. En om de bestaanszekerheid en de mogelijkheid om mee te doen van inwoners te verbeteren. We brengen bestaande regelingen zo goed mogelijk onder de aandacht bij inwoners die hulp nodig hebben. Ook blijven we kijken hoe we deze mogelijkheden kunnen verbeteren. 

Bouwen en wonen 
Het  doel is om 1.600 wooneenheden te bouwen in de periode 2022-2026. In 2025 zijn 185 woningen gestart met de bouw.  Dit gebeurt in projecten zoals 't Zand Noord, De Brug en Remmerdel/Landsheer. We willen vooral woningen bouwen voor een- en tweepersoonshuishoudens en gezinnen, met aandacht voor doorstroming en gemengde wijken. Met de nieuwbouw willen we ook de wachttijd voor sociale huur laten dalen naar 3,5 jaar in Schagen en 2,5 jaar in de dorpen. De gemiddelde inschrijfduur is nu ongeveer 3,6 jaar. 

Nieuwbouw moet voor 2/3 betaalbaar zijn, waarvan minimaal 30% sociale huur. Afspraken en middelen zoals de Woondeal en de starterslening helpen hierbij. In 2025 gaf de gemeente 45 startersleningen uit. 

We werken aan projecten in verschillende kernen en een woonzorgvisie voor de toekomst. In 2025 zijn de huisvestingsverordening en het sociaal vereveningsfonds vastgesteld om de sociale huurdoelen te halen.  

Ruimtelijke ordening 
In 2025 werkte de gemeente aan alle gebiedsvisies om keuzes te maken voor ruimtelijke ontwikkelingen. Dit zijn de gebiedsvisie kern Callantsoog, de gebiedsvisie Zuidelijke kernen en de centrumvisie Stad Schagen. Daarbij is de ontwikkelvisie Petten opgeleverd. Deze plannen helpen ons bij keuzes voor de toekomst en strategische keuzes voor wonen, werken, en recreatie. 

De gemeente werkt in de regio aan het Ontwikkelperspectief Noord-Holland Noord en de Omgevingsvisie van de Provincie Noord-Holland. En daarnaast landelijk aan de Nota Ruimte.  

In 2025 hebben we ook hard gewerkt aan de Erfgoedagenda 2026-2030. In deze agenda verbinden we het behoud en de zichtbaarheid van erfgoed aan maatschappelijke uitdagingen zoals woningbouw en klimaatadaptatie. We hebben vooral gewerkt aan het ontwikkelen van leefbare wijken met meer groen en ruimte voor sport. Voorbeelden hiervan zijn de projecten Muggenburg Zuid, Bogtmanweg, Dergmeerweg en Dirkshorn Noord. 

We zijn begonnen met de voorbereidingen voor het nieuwe Omgevingsplan. Deze is in 2032 klaar. We starten met de kernen van de gemeente. 

Dit programma richt zich op drie kernonderdelen:  
1. Verkeer en vervoer  
In 2025 zijn verschillende grote projecten afgerond. Er zijn herinrichtingen uitgevoerd in Stroet en aan de Schagerweg in Schagerbrug. Daarnaast heeft de Sportlaan in Warmenhuizen vernieuwd asfalt en de inrichting van een fietsstraat gekregen. Hierdoor hoort deze weg nu bij de regionale doorfietsroute. 

Er zijn maatregelen genomen om het verkeer veiliger te maken, zoals snelheidsremmende maatregelen, campagnes en controles in samenwerking met de politie. 

Samen met de regio Noordkop is een regionale investeringsagenda en een toekomstplan voor publieke mobiliteit opgesteld, als basis voor toekomstige plannen en lobby richting provincie en Rijk. 

2. Riool  
Bij het onderhoud en de vervanging van het riool houden we ons aan de afspraken uit het PSWR. De planning gaat vooral over welke delen van het riool moeten worden vervangen. Maar dit kunnen we aanpassen als er nieuwe inzichten of ontwikkelingen zijn. In 2025 zijn verschillende grote projecten uitgevoerd of voorbereid. Bijvoorbeeld Sandepark en Stiberstraat, Stroet en Schagerweg. 
 
In 2025 was er veel aandacht voor het beschikbaar hebben van voldoende mensen om het werk uit te voeren. Dit was nodig om het werk goed te kunnen doen en de kwaliteit hoog te houden. De uitdaging was en blijft groot. 

3. Beheer van de buitenruimte  
In 2025 hebben we gewerkt aan een openbare ruimte in de gemeente Schagen die veilig, prettig en goed onderhouden is voor iedereen. Het beheer van de openbare ruimte deden we sober en doelmatig. 
 
De vergroening van de openbare ruimte is hiervoor erg belangrijk. Dit zorgt niet alleen voor een aangenamere leefomgeving, maar helpt ook om wateroverlast en hittestress tegen te gaan. 
 
Met deze maatregelen werkten we aan een duurzame, veilige en goed onderhouden openbare ruimte. Zo blijft de leefomgeving nu en in de toekomst prettig voor inwoners en bezoekers. 

Op basis van het Programma Duurzaamheid 2020 – 2050 'Samen bouwen aan een duurzaam Schagen' dragen we in Schagen bij aan een leefbare, groene en duurzame regio. 
 
Na de start in 2024 van de Lokale Aanpak Isolatie hebben eind 2025 ruim 800 inwoners gebruik van deze regeling gemaakt. Dat is ruim twee keer zo veel als in 2024. Dit zorgt voor een flinke vermindering van CO ₂  en is een grote stap in het aardgasvrij maken van woningen. We hielpen ook inwoners met energiearmoede. Ze kregen praktisch advies en energiebesparende producten. In 2025 hebben we zo 40 inwoners geholpen. 
 
Berenschot (2024) heeft onderzoek gedaan naar welke gebieden geschikt zijn voor een warmtenet. In één van deze gebieden is samen met Buurkracht een participatietraject gestart. Daarmee willen we komen tot een duurzame warmteoplossing waar veel mensen in de wijk achter staan. Dit soort projecten horen bij het nieuwe Warmteprogramma, waar in 2025 mee is begonnen 
 
De circulaire sloopdeal is dit jaar ondertekend. Hiermee verplicht de gemeente zich tot dat gemeentelijk vastgoed duurzaam gesloopt zal worden, waarbij het zo goed mogelijk hergebruiken van vrijkomende materialen centraal staat. We hebben gekeken hoe de gemeente er momenteel voor staat op het gebied van circulaire economie. Een nulmeting waar we in 2026 op verder bouwen 

Gebruikers van elektrische auto's werden in 2025 goed ondersteund: 12 nieuwe openbare laadpalen zijn geplaatst en 37 nieuwe vergunningen verleend voor een verlengde private aansluiting (VPA). 
 
In 2025 had netcongestie (overbelasting op het elektriciteitsnet) veel invloed op de ontwikkeling van de energietransitie, woningbouw en bedrijvigheid in onze gemeente.  
Om dit probleem te verkleinen, overleggen we regelmatig met de netbeheerder, de provincie en onze regionale RES-partners. Samen bepalen we welke projecten voorrang krijgen en waar het netwerk verzwaard moet worden. 
Voor groen en biodiversiteit is ook in 2025 weer veel gedaan. De werkgroep Landelijk Gebied heeft 2025 gebruikt om de projectorganisatie en de manier van samenwerken verder te verbeteren. Ook hebben we weer financiële steun gegeven aan het landelijke initiatief “Meerbomen.nu” (het redden van zaailingen), de plantestafette en het doen van erfscans. 
 
Klimaatadaptatie (het aanpassen van de leefomgeving aan het veranderende klimaat) wordt steeds belangrijker in een tijd van klimaatverandering. Ook in 2025 is er weer veel gebeurd: we zijn gestart met een lokaal hitteplan, waarvoor we samenwerken met de regio. We zijn weer succesvol geweest bij het “Tegelwippen”, dat vooral is bedoeld om mensen meer bewust te maken. Ook zijn er diverse renovatieprojecten in de openbare ruimte klimaatadaptief uitgevoerd. 

Een sterke en veelzijdige economie is belangrijk voor Schagen. Werkgelegenheid, ondernemerschap en een goede omgeving voor bedrijven zorgen voor economische groei. Maar ze maken onze dorpen ook leefbaarder en prettiger om in te wonen, werken en verblijven. De economie van Schagen is breed: van bedrijventerreinen en winkels tot toerisme, landbouw en internationaal vooraanstaande kennis- en innovatiesectoren. 

Binnen Economische Zaken werken we aan een sterke en toekomstbestendige economie. Dat doen we niet alleen. We werken samen met ondernemers, onderwijsinstellingen, inwoners en regionale partners, onder meer binnen de Kop van Noord-Holland. Door samen te werken kunnen we investeren in kwaliteit, nieuwe ideeën en een goed ondernemersklimaat. Daarbij letten we ook op een goede balans tussen economische groei en leefbaarheid. 

In 2025 hebben we gewerkt aan het verbeteren van het economisch beleid. We hebben beter in beeld gekregen hoeveel ruimte bedrijven nodig hebben en hoe het staat met de kwaliteit van de bedrijventerreinen. We hebben verder gewerkt aan de uitvoering van de Economische Agenda Schagen en de samenwerking tussen ondernemers versterkt. 
Tegelijk hadden we aandacht voor sectoren die belangrijk zijn voor de identiteit en economische structuur van Schagen, zoals toerisme en recreatie, de agrarische sector en de kennisintensieve clusters Seed Valley en de Energy & Health Campus. 
 
De inzet in 2025 laat zien dat economische ontwikkeling in Schagen sterk samenhangt met samenwerking in de regio, goed onderwijs, innovatie en de leefomgeving. In programma 5 van deze jaarrekening staat per onderdeel welke resultaten in 2025 zijn behaald binnen Economische Zaken. 

Participatie  
In 2025 heeft de gemeente Schagen participatie verder versterkt. Inwoners werkten mee aan het Burgerakkoord en via samen.schagen.nl  dachten duizenden inwoners mee over diverse onderwerpen. Het nieuwe raadscafé maakt het makkelijker voor inwoners om in gesprek te gaan met de gemeenteraad. Ook is het proces voor bewonersinitiatieven verbeterd, waardoor ideeën sneller worden opgepakt. Met verbindende activiteiten zoals de Iftar en de open dag in het gemeentehuis werd ontmoeting gestimuleerd. Tot slot is een plan van aanpak vastgesteld om participatie verder te verbeteren. 

Dienstverlening  
Er is een vernieuwde visie op dienstverlening vastgesteld. In onze dienstverlening staat de mens centraal. Wij denken in mogelijkheden en oplossingen, we bieden de best passende oplossing aan. 
Onze dienstverlening is 

• Open, eerlijk en duidelijk 

• Toegankelijk en inclusief 

• Op orde 

Veiligheid  
In 2025 heeft de gemeente samen met politie en partners maatregelen genomen om de veiligheid in Schagen te versterken en crimineel gedrag te voorkomen. Zo is Buurtbemiddeling opnieuw aanbesteed, zijn er drugsemmers uitgedeeld in het buitengebied en kreeg een jeugdgroep extra aandacht om het criminele gedrag uit deze groep te stoppen. Tegelijkertijd is de crisisorganisatie verstevigd en zijn de eerste stappen gezet om zowel de organisatie als de samenleving voor te bereiden op een langdurige crisis. 
 
Bestuur  
Als vervolgtraject vanuit het Burgerberaad zijn er vijf werkgroepen gevormd rond de thema’s wonen, vergrijzing, inclusieve samenleving, sociaal, buitenruimte en duurzaamheid en bedrijfsvoering en communicatie. Uit deze werkgroepen zijn in 2025 onder andere de open dag in het gemeentehuis (op 11 oktober), het speelbeleid, generatiewoningen en de gemeentegids die komend jaar wordt verspreid voortgekomen. 
  
Organisatie  
In 2025 hebben we de ontwikkelagenda met koersrichtingen uitgewerkt in actiepunten. Hierdoor ontwikkelt de organisatie zich stap voor stap verder door. De nieuwe maatregelen versterken elkaar en zorgen er samen voor dat wij blijven aansluiten bij de snel veranderende maatschappij. 
 
Deze ontwikkeling is ook te zien in zichtbare interne resultaten. Het verzuim en de inhuurkosten zijn gedaald. Alle vacatures zijn vervuld en de interne doorstroom is toegenomen. Ook hebben we de samenwerking met anderen versterkt. Bijvoorbeeld met de politiek door het gebruik van de LTP-app en met regionale collega’s door het beschikbaar stellen van werkplekken in het gemeentehuis. 
 

De belangrijkste inkomstenbron voor de gemeente is de algemene uitkering uit het Gemeentefonds. De Rijksoverheid verdeelt het geld uit het Gemeentefonds op basis van meer dan 60 kenmerken. Die kenmerken worden maatstaven genoemd. Aan elke maatstaf is een bedrag gekoppeld. Gemeenten krijgen geld op basis van bijvoorbeeld het aantal inwoners en het aantal jongeren. Deze maatstaven en regels veranderen tijdens het jaar. Volgens de berekening in de decembercirculaire 2024 zou de gemeente Schagen in 2025 ruim €101 miljoen krijgen. In de decembercirculaire 2025 bleek dit bedrag hoger te zijn, namelijk ruim €108 miljoen.  
 
De belangrijkste belastingen, rechten en leges, die in onze gemeente worden geheven zijn de onroerendezaakbelastingen. Vergeleken met de geraamde opbrengst van ruim €13 miljoen is de werkelijke opbrengst iets lager. Dit is ontstaan door een iets lagere stijging van de gemiddelde WOZ-waarde dan verwacht. Daarnaast was ook de opbrengst uit de nieuwbouwwoningen iets lager dan verwacht.

Projecten 
Het projectenboek 2025 wordt gelijktijdig met de programmarekening 2025 aangeboden aan de raad. Het college wil door middel van dit boek jaarlijks de raad op de hoogte houden van de voortgang van alle lopende projecten en alle projecten die afgerond zijn. Dit geeft de raad meer inzicht in de projecten.